Według Zarządu ZWRP obecny mechanizm podziału rezerwy pomija województwa, mimo że – jak wskazano w analizach – aż 14 z nich odnotowało znaczący spadek dochodów. Łączny ubytek w 2026 roku, w porównaniu do roku poprzedniego, wynosi 681,4 mln zł i obejmuje wpływy z PIT, CIT oraz subwencji ogólnej.
Propozycja uwzględnienia województw w podziale środków została odrzucona podczas prac w Komisji Wspólnej Rządu i Samorządu Terytorialnego przez przedstawicieli innych szczebli samorządu. Uzasadniano to zasadą solidarności.
Zarząd ZWRP nie zgadza się z taką interpretacją. W przyjętym stanowisku podkreślono, że solidarność nie może być wykorzystywana jako argument do wykluczania jakiejkolwiek grupy jednostek samorządowych z mechanizmów wyrównawczych. Zdaniem autorów dokumentu jest to podejście „instrumentalne” i sprzeczne z ideą wyrównywania rzeczywistych nierówności dochodowych.
Przedstawiciele województw wskazują, że wykluczenie ich z podziału rezerwy narusza fundamentalne zasady systemu finansów publicznych, w tym zasadę adekwatności środków do zakresu zadań wynikającą z Konstytucji RP. Podkreślają również, że prowadzi to do nieuzasadnionego różnicowania sytuacji finansowej samorządów.
W stanowisku zaznaczono, że argument o rzekomo „nadmiernych” środkach finansowych województw nie znajduje potwierdzenia w danych, w tym kalkulacjach przygotowanych przez Ministerstwo Finansów.
Stanowisko zostało przekazane m.in. do premiera Donalda Tuska, ministra finansów Andrzeja Domańskiego oraz współprzewodniczących Komisji Wspólnej.
Zarząd ZWRP podkreśla, że brak porozumienia w ramach Komisji oznacza brak wspólnego stanowiska samorządów w sprawie podziału rezerwy. Jednocześnie organizacja oczekuje korekty mechanizmu i uwzględnienia województw w podziale środków na 2026 rok – w sposób odpowiadający rzeczywistej skali ubytku dochodów.
Źródło: https://polskieregiony.pl/